TERİMLER |
İNGİLİZCE |
YERLEŞMİŞ ADI |
TANIMI |
| 3 DİNGİL KAMYON |
|
10 Teker |
3 dingilli, ön dingil bir lastikli, arka dingiller iki lastikli, istiap haddi ortalama 15 ton olan yük taşıma aracıdır. |
| 3 DİNGİL KAMYON |
|
8 Teker |
3 dingilli, ön ve en arka dingil listik bir, orta dingil iki lastikli yük taşıma aracıdır.
|
| 4 DİNGİL KAMYON |
|
Kırkayak |
Dört dingilli, ön ve orta dingiller bir, arka dingiller iki lastikli, istiap haddi ortalama 20 ton olan yük taşıma aracıdır. |
| ADR |
ks. fr. Accord européen relatif au transport international des marchandises Dangereuses par Route, en. European Agreement concerning the International Carriage of Dangerous Goods by Road |
|
Yanıcı, patlayıcı ve kimyasal maddelerin kara yolu ile taşınması
kurallarını içeren bir standarttır. ADR konvansiyonuna üye olunması ile
ilgili yasa 30 Kasım 2005 tarihinde TBMM'de kanunlaşmıştır. Kanun 1
Ocak 2009'da yürürlüğe girmiştir. |
| AIS |
|
|
ks.Araç İzleme Sistemi. GPS ve GPRS teknolojileri kullanılarak uydu aracılığı ile araçların takip edildiği sistemdir. |
| ANTREPO |
Bonded Warehouse, Entrepot |
|
Kanunu hükümlerine göre açılmasına izin verilen ve gümrük
idaresine verilen beyanname ile gümrük idaresi gözetimi ve denetimi
altında eşyanın muhafaza edildiği yerdir |
| AKTARMA MERKEZİ |
Hub |
|
Gelen yük/kargoların indirildiği, varış noktasına göre
gidenlerin yüklendiği, gün içinde kargoların kısa zaman aralıkları ile
saklandığı, araçlar arası yük/kargo transferlerinin yapıldığı bölgesel
işlem merkezleridir. |
| AVADANLIK |
|
|
Küçük tamiratlarının yapılabileceği el aletlerinin (çekiç, tornavida vs) ve el fenerinin bulunduğu takım çantasıdır.
|
| BAGAJ |
|
|
Kamyonların branda vs. gibi eşyalarını istifledikleri ve
alacakları yükün yüksekliğinin kolayca ifade edilmesini sağlayan, kamyon
kasasında sürücü kabininin üstüne denk gelen bölmedir.
|
| BASAR TONAJ
|
|
Çekeri
|
Basar tonaj olarak da ifade edilir. Aracın istiap haddi (azami yük miktarı) anlamına gelir.
|
| BEŞİNCİ TEKER
|
Fifth Wheel
|
|
Çekicilerin şasileri üzerinde, aracın boyuna monte edilmiş ve
yarı römorkların king pin adı verilen bağlantı elemanını içine güvenli
bir şekilde kilitleyecek halde tasarlanmış olan bir parçadır.
|
| ÇEKİCİ |
Tractor
|
TIR Kafası, Kupa
|
Yarı römorkları çekmek amacıyla kullanılan en az iki dingilli motorlu kara taşıtıdır.
|
| DAİMİ ARAÇ
|
|
|
Sürekli taşıma yapan spot araçtır.
|
| DARA |
Tare
|
Aracın yüksüz ağırlığı
|
Taşıma kabının boş ağırlığıdır.
|
| DAMPER KASA |
|
|
Kamyonlara özel hidrolik donanımı sayesinde, kasa içindeki dökme
yükün boşaltılabilmesi için 45 derecelik eğim alabilen kasa tipidir.
|
| DAMPER YARI RÖMORK
|
|
|
45 derece eğim alacak şekilde hidrolik donanımla çalışan ve
üzerindeki yükü kendisi boşaltan kasa sistemidir.Kamyonlardan farklı
olarak, üzerindeki malzemeyi sağa veya sola yıkabilen damperli yarı
römorklar da mevcuttur.
|
| DEPO |
Warehouse
|
|
Millileştirilmiş malların açık veya kapalı alanda muhafaza edilmesine uygun olan yerdir.
|
| DİNGİL |
Axle
|
|
Tekerleklerin üzerinde döndüğü metal aksam. Üzerinde tek lastik
olanlar tek dingil, çift teker takılanlar çift dingil olarak ifade
edilir.
|
| DÖKME YÜK
|
Bulk Cargo
|
|
Herhangi bir ambalaj içinde bulunmayan yük.Örneğin, kömür, demir tozu vs.
|
| FEU |
Forty-foot equivalent units
|
|
40 ayağa denk birim. Konteynerlerin kapasitelerini belirtmekte
kullanılan ölçü birimidir. 1 FEU 40 ft (boy) × 8 ft (en) × 9 ft
(yükseklik) ya da metrik olarak 12.192 m (boy) × 2.44 m (en) × 2.59 m
(yükseklik) ve yaklaşık 67.5 m³ hacmindedir.
|
| FİKTİF |
|
|
Fabrika içlerindeki gümrüklü sahalardır. |
| FRİGORİFİK |
Transport Refrigerated
|
|
Isı değişimine duyarlı gıda maddeleri, ilaçlar ve bazı kimyasal
maddelerin taşınması için tasarlanıp imal edilen, duvar kalınlıkları ve
izolasyon değeri taşınan malzemenin ısı değişimine duyarlılık
boyutlarına bağlı olarak değişen ve bir soğutucu ünitesi bulunan
karayolu taşıtıdır.
|
| GABARİ |
|
|
Taşıtların yüklü veya yüksüz olarak karayolunda güvenli
seyirlerini temin amacı ile uzunluk, genişlik ve yüksekliklerini
belirleyen ölçülerdir.
|
| GEÇİCİ DEPOLAMA YERİ
|
|
|
Eşyanın gümrüğe sunulmasından sonra gümrükçe onaylanmış bir
işlem veya kullanıma tabi tutuluncaya kadar gümrük idaresince geçici
olarak depolanmasına izin verilen yerdir.
|
| GEÇİŞ BELGESİ
|
Transit Document
|
|
Uluslar arası taşımalarda çıkış yapılan gümrük ile varış gümrüğü
arasında taşınan yükün belirtildiği, çıkış ve varış ülkeleri
gümrüklerinden geçişi ve yükün indirileceği ülkeye girişi sağlayan
evraktır. TIR karneleri de geçiş belgesi dahilindedir.
|
| GÜMRÜK MUHAFAZA MEMURU
|
|
Kolcu
|
Gümrüklerde ve gümrüklü sahalarda bulunan malın, muayene
memurundan sonra gümrük beyannamelerinin teslim edildiği memurdur.
Ayrıca konteyner gibi mühürlenmiş malzemelerin mührünü yapma ve açma
yetkisi de bu memurlara verilmiştir.
|
| HABİS VAGON
|
|
|
Çift kayar kapılı, üstü kapalı forklift ile yüklemeye uygun vagon.
|
| İNTERMODAL TAŞIMACILIK
|
Intermodal Transportation
|
|
Aynı taşıma aracı veya kabı ile iki veya daha fazla taşımacılık
modu kullanılarak yapılan ve mod değişimlerinde araç veya kap içindeki
yüklerin herhangi bir elleçlemeye tâbi tutulmadığı taşıma şeklidir.
|
| İSTİAP HADDİ
|
|
Taşıma Kapasitesi
|
Bir taşıtın veya aracın güvenle taşıyabileceği ve imalat
standardında belirtilen en çok yük ağırlığı veya yolcu ve hizmetli
sayısıdır.
|
| JUMBO YARI RÖMORK
|
Jumbo semi-trailer
|
Jumbo semi treyler
|
13,60m x 2,45m x 2,65m ölçülerinde, 90m3 brüt hacimli, iki katlı modelleri de bulunan yarı römorktur.
|
| K1 |
|
K1
|
Bir veya birden fazla özmal taşıtla karayoluyla şehirlerarası
eşya taşımacılığı yapacak olan gerçek veya tüzel kişilerin Ulaştırma
Bakanlığı'ndan almaları gereken yetki belgesidir.
|
| KOMBİNE TAŞIMACILIK
|
|
Kombine
|
İntermodal olmayan ancak birden fazla nakliye aracının (tren,
kamyon vs) birbirine bağlı olarak kullanılmasıyla yapılan taşıma
tipidir.
|
| KAMYON |
Truck
|
|
İzin verilebilen azami yüklü ağırlığı 3,5 tondan fazla olan,
eşya ve ya yük taşımak için imal edilmiş, şasisi, farklı amaçlı şasi
üstü ekipman ve ya kasa monte etmeye uygun, en az iki dingilli motorlu
kara taşıtıdır. Tasarımı ve motor gücü itibariyle kamyonların bazıları
römork çekmeye müsaitlerdir.
|
| KAMYON RÖMORK
|
Truck Trailer, fr. Camion Remorque
|
|
Bir kamyon ve taşıyacağı yükün özelliklerine uygun bir şekilde
îmal edilen römorktan oluşan, yük taşıma amaçlı karayolu taşıtıdır.
|
| KAMYONET |
Van, fr. Camionette
|
|
İzin verilebilen azami yüklü ağırlığı 3,5 tonu geçmeyen ve eşya
veya yük taşımak için imal edilmiş, taşıyacağı yükün cinsine göre kasaya
sahip kara nakliye araçlarıdır.
|
| KANTAR |
|
|
Yük alacak araçların boş ve yüklendikten sonra tartılmak için uğradıkları ölçüm cihazıdır.
|
| KAPALI KASA |
Box |
|
Yanları ve tavanı kapalı olan, sadece arka kapağın açılmasıyla yüklenebilen yarı römork sınıfıdır.
|
| KARA NAKLİYE OFİSİ |
|
|
Kara nakliye sevkıyatları için Borusan Lojistik bölge birimlerine bağlı faaliyet gösteren;
- araç tedariki,
- sevkıyat koordinasyonu
- bakiye ödemesi amacıyla kurulmuş birimlerdir. Nakliyeci garajlarında bulunan ofislere Garaj Ofisi ya da kısaca Garaj denir.
|
| KARA NAKLİYE SEVKIYAT NOKTASI |
|
|
"Kara nakliye sevkıyatları için Borusan Lojistik bölge birimlerine bağlı faaliyet gösteren;
- araç tedariki,
- sevkıyat koordinasyonu amacıyla kurulmuş birimlerdir. "
- araç tedariki,
- sevkıyat koordinasyonu amacıyla kurulmuş birimlerdir. |
| KATAR |
Train
|
|
Birden fazla yük vagonunun birbirine eklenmesiyle oluşan grubun adıdır. En fazla 20 vagondan ya da 1000 ton yükten oluşur.
|
| KAYAR PERDELİ YARI RÖMORK
|
Curtain Side
|
|
Yan yüzeyleri ve tavanı bir perde sistemiyle kapatılmış,
perdelerin açılmasıyla hem kasanın yanından hem de üstünden yüklenebilir
olan yarı römorktur.
|
| KILÇIK YARI RÖMORK (Konteyner şasi yarı römork) |
|
Kılçık Kasa/Kılçık Dorse |
Konteyner taşınması amacıyla tasarlanan ve imal edilen, iskelet
halinde bir şasi ile taşıyacağı konteyner tipine uygun adet ve mesafede
enine kroslar ucuna yerleştirilmiş konteyner kilidi (twist lock)
bulunduran en az bir dingilli yarı römork aracıdır. |
| KING PIN
|
King Pin
|
|
Yarı römork çekicinin beşinci tekeri ile bağlantısını sağlayan
ve dövme çelikten mamul bir parçadır. Yarı römorkun taşıma kapasitesi
doğrultusunda farklı ölçülerde imal edilir.
|
| KİRALIK ARAÇ
|
|
Komple Kiralık
|
Sözleşme yapılarak komple sürücüsüyle birlikte kiralanan, aylık belli bir kira ve km. başı yakıt yüzdesiyle çalışan araçlardır.
|
| KOMİSYON |
|
|
Yük almayı kabul eden aracın sürücüsünden kısmen yan gelir
olması için kısmen de sürücünün yükü almasından vaaz geçmesini engelleme
amaçlı olarak alınan para.
|
| KOMİSYONCU |
|
|
Yük veren kişiye yüke uygun aracı bulan ve araç sahibinden komisyon alan kişidir.
|
| KOMİSYON FATURASI
|
|
|
Alınan komisyon karşılığında kesilen fatura.
|
| KONŞİMENTO |
Bill of Lading
|
|
Üzerinde taşınan yükün içeriği ile ilgili bilgiler bulunan yük taşıma senetidir.
|
| KONTEYNER |
Container
|
|
Her türlü atmosferik koşula dayanıklı olan, özellikle intermodal
taşımacılıkta kullanılmakta olan, kolay elleçlenebilen ve üst üste
istiflenebilen standart metal yük kasalarıdır. 20'lik, 40'lık ve 45'lik
olarak adlandırılan tipleri en yaygın olanlarıdır. Bu sınıflandırma
konteynerlerin değişen boy ölçüsüne göre yapılmıştır.
|
| KONTEYNER (20'LİK)
|
20-FT Container
|
20'lik
|
1 TEU boyutunda, 33.1 m³ hacimli, azami taşıma kapasitesi 24.000
kg (net 21.600 kg) olan en yaygın konteyner tipidir. Boyutları 20 ft
(boy) × 8 ft (en) × 8.6 ft (yükseklik) ya da metrik olarak 6.10 m (boy) ×
2.44 m (en) × 2.59 m (yükseklik)'dir.
|
| KONTEYNER (40'LIK)
|
40-FT Container
|
40'lık
|
2 TEU boyutunda, 67.5 m³, azami taşıma kapasitesi 30.480 kg (net
26.500 kg) olan konteynerlerdir. Boyutları 40 ft (boy) × 8 ft (en) ×
8.6 ft (yükseklik) ya da metrik olarak 12.192 m (boy) × 2.44 m (en) ×
2.59 m (yükseklik)'dir. Taşıma ücretlerinin konteyner başına olmasından
dolayı 20'lik konteynerlerin yerlerini almaktadırlar.
|
| KONTEYNER (45'LİK)
|
45-FT high-cube Container
|
45'lik
|
2 TEU boyutunda, 86.1 m³, azami taşıma kapasitesi 30.480 kg (net
25.680 kg) olan konteynerlerdir. Boyutları 45 ft (boy) × 8 ft (en) × 9
ft 6 in (yükseklik) ya da metrik olarak 13.716 m (boy) × 2.44 m (en) ×
2.896 m (yükseklik)'dir.
|
| KONTEYNER ( ÜSTÜ AÇIK)
|
Open-top container
|
|
2 TEU boyutunda tavanı açık ya da açılabilen konteynerdir. Dökme yüklerin saklanması ve taşınması için kullanılır.
|
| KONTEYNER (SOĞUTUCULU)
|
Reefer Container
|
Reefer
|
2 TEU boyutunda soğutucu üniteye sahip ve sıcaklığa hassas malların taşınmasında kullanılan konteynerdir.
|
| KONTEYNER (YÜKSEK)
|
High Cube
|
|
2 TEU boyutunda, 76.3 m³, azami taşıma kapasitesi 30.480 kg (net
26.500 kg) olan konteynerlerdir. Boyutları 40 ft (boy) × 8 ft (en) ×
9.6 ft (yükseklik) ya da metrik olarak 12.192 m (boy) × 2.44 m (en) ×
2.697 m (yükseklik)'dir. 40'lık konteynerlerden sadece yükseklik olarak
farkları vardır.
|
| KONTEYNER (IMCO)
|
IMCO
|
İmko
|
İçinde patlayıcı, yanıcı gibi zararlı maddeleri barındıran demir
profiller ile çerçevelenmiş bir tanktan oluşan konteynerdir. 20'lik,
40'lık ve nadiren de 45'lik konteyner boyutlarında mevcuttur.
|
| KONTEYNER KİLİDİ
|
TWIST LOCK
|
|
Konteynerleri kaldıran ya da taşıyan araçların konteynerleri köşelerinden sabitlemeleri için sahip oldukları mekanizmadır.
|
| L2 BELGESİ
|
|
|
Karayolları Taşıma Kanunu gereği, uluslararası lojistik
işletmeciliği yapan firmaların sahip olması gereken bir yetki belgesi
türüdür. Kanun hükümlerince belirtilen ihlaller gerçekleştirilmedikçe,
belge geçerlilik süresi 5 yıldır.
|
| LOKOMOTİF |
Locomotive, railroad engine
|
|
Demiryolu üzerinde her türlü vagonu çekmekte kullanılan, dizel ya da elektrikle çalışan makine.
|
| LOW-BED
|
Lowboy
|
Deve boynu treyler
|
Ağır iş makineleri ya da özel proje yükleri gibi uluslararası ve
yurtiçi karayolu taşıma yönetmeliğine göre standartların dışında,
normal kamyonların ve ya tırların taşıyabilecekleri uzunluk, yükseklik,
genişlik ve tonajdan farklı olan yüklerin taşınmasını sağlayan yarı
römorktur.
|
| MEGA YARI RÖMORK
|
Mega semi-trailer |
Mega dorse
|
13,60 m x 2,50 m x 3,00 m boyutunda 102 m³ hacimli yarı römorklardır.
|
| MESLEKİ YETERLİLİK BELGESİ
|
|
|
Karayolları Yönetmeliği kapsamındaki faaliyetlerde bulunanların
yine bu yönetmelikte öngörülen mesleki yeterlilik eğitimini alan ve/veya
yapılacak olan sınavlarda başarılı olanların aldığı belgedir.
|
| NAKLİYECİ
|
|
|
Taşımacılıkla uğraşan kişi.
|
| NAVLUN |
|
|
Nakliye bedelinin KDV hariç tutarıdır.
|
| ORDİNO |
|
|
Konşimento karşılığında, yurt dışından gelen malın gümrükten çekilmesi için verilen emirdir.
|
| ÖZEL İZİN BELGESİ
|
|
|
Taşımalarda geçiş belgesi aranmadan, geçiş belgesi yerine geçmek
üzere ve Türk ihraç ürünlerini taşımak amacıyla yabancı plakalı
taşıtlara verilen belgedir.
|
| ÖZEL YÜK TAŞIMA BELGESİ
|
|
Yol Belgesi
|
Ağırlık ve boyutları bakımından özelliği olan ve başka ulaşım
sistemleri ile taşınması mümkün olmayan ve taşıma sınırını aşıp da
taşınması zorunlu yüklerin taşınabilmesi Karayolları Trafik Kanununun
33.Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 66.ve 128.maddelerine göre
Karayolları Genel Müdürlüğünden (İlgili Bölge Müdürlüklerinden) Özel Yük
Taşıma İzin Belgesi alınması ve taşımanın bu izindeki esaslara göre
yapılması zorunludur.
|
| PALET
|
|
|
Depolama ve sevkıyatta kullanılan, çeşitli malzemelerden üretilen ve malın üzerine konulduğu platformdur.
|
| YÜKLEME PUSULASI/YÜKLEME TEKLİFİ
|
|
|
Depolama ve sevkıyatta kullanılan, çeşitli malzemelerden üretilen ve malın üzerine konulduğu platformdur.
|
| YÜKLEME PUSULASI/YÜKLEME TEKLİFİ
|
|
|
KN Ofisinden iş alan aracın ofis çalışanlarıyla olan
anlaşmasını, verdiği komisyonu belgeleyen ve yükünü alacağı firmaya
yükleme için geldiğini kanıtlayan evrak.
|
| PARÇA YÜK
|
|
|
Buğday, kömür gibi dökme yük formunda olmayan ve konteyner içine
konulamayan, genel yük olarak da tanımlanabilen, farklı paket tipinde
olabilen parsiyel yüklerdir.
|
| PARSİYEL DAĞITIM
|
|
|
Aracın taşıma kapasitesinin birden fazla müşteriye tahsis
edilerek kullanılması ve ya hizmet verilen müşterilerin birden fazla
noktaya gitmesi gereken siparişlerinin genel adıdır.
|
| PSİKOTEKNİK TEST
|
|
|
Psiko-teknik değerlendirmenin amacı, sürücülerin sahip oldukları
güvenli araç kullanmalarını sağlayan zihinsel ve psikomotor yetenek
düzeylerini objektif yöntemlerle ölçmek ve değerlendirmektir. Sürücülük
yeteneklerinin , trafiğe ilişkin sürücülük tutumlarının ve kişiliğinin
trafik psikolojisi açısından değerlendirilmesinden oluşmaktadır.
Belgenin geçerlilik süresi 5 senedir.
|
| R2 BELGESİ
|
|
|
Karayolları Taşıma Kanunu gereği, uluslar arası taşıma işleri
organizatörlüğü yapan firmaların sahip olması gereken bir yetki belgesi
türüdür. Kanun hükümlerince belirtilen ihlaller gerçekleştirilmedikçe,
belge geçerlilik süresi 5 yıldır
|
| RAMPA |
Stage, Ramp
|
|
Malzemenin depoya alınma veya depodan sevk edilme işlemlerini kolaylaştırmak üzere kullanılan alandır.
|
| RİNG |
|
|
Bir araç tarafından bir program çerçevesinde çeşitli noktalardan
aynı veya farklı yüklerin alınarak bir veya birden fazla noktaya teslim
edilmesi ve teslîmatlar sırasında boş kapların toplanması veya tüm
teslîmatlar tamamlandıktan sonra ters güzergâh izlenerek boş kapların
toplanarak geri getirilmesi sistemidir
|
| RULO TAŞIYICI YARI RÖMORK
|
Coil Transporter
|
Havuzlu dorse
|
Özellikle rulo şeklinde saç olmak üzere benzeri şekil ve
boyuttaki yükleri taşımak amacıyla imal edilen bir yarı römorktur.
Tabanda bulunan ve aracın boyu ekseninde açılmış olan bir yuvarlak
silindir şeklindeki boşluk, yükün araca yüklendiğinde her iki yandan
desteklenmesini sağlamakta böylece yükün, araç üzerinde sabitlenmesi
için alınacak önlemlerin daha basitçe yapılabilmesi sağlanmaktadır.
|
| PLATFORM YARI RÖMORK
|
Flatbed
|
Sal Kasa
|
Zemini düz ve kenar kapakları olmayan yarı römorktur. Boru,
demir, konteyner gibi malzemelerin taşınmasında kullanılır.Boyutları
konteyner boyutlarına göre değişken olabiliyor.
|
| SEVK İRSALİYESİ
|
Dispatch List
|
|
Üzerinde araçtaki yükün adını, miktarını, navlun bedelini,
kesilen fatura numarasını belirten resmi evrak. Malların nakli
sırasında vergi mevzuatı bakımından kontrol edilebilmesi amacıyla,
ticarî emtianın bir yerden başka bir yere nakli sırasında düzenlenmesi
ve malla birlikte bulundurulması zorunlu olan belgedir.
|
| SOVTAJ |
|
|
Hasar gören ürünlere sigorta eksperi tarafından biçilen maddi değerdir.
|
| SÖZLEŞMELİ ARAÇ
|
|
|
Yetki belgesi sahibinin noterden yapılmış bir taşıma geliri
paylaşımı veya kira sözleşmesine dayanarak, kendi unvan ve sorumluluğu
altında çalıştıracağı başkasına ait taşıtlardır. Sefer başına ya da
ytl/ton olarak çalışırlar. Aylık sabit ücret karşılığı çalışan
sözleşmeli araçlar komple kiralık araçlardır.
|
| SPANZET |
|
|
Yükün üstünden geçerek, yükün taşınacağı yüzeye sabitlenen ve
üzerinde "gırgır" olarak bilinen gergi mekanizmasıyla gerilerek yükü
sabitlemekte kullanılan polyester şeritlerin genel adıdır.
|
| SPOT ARAÇ
|
|
|
Serbest çalışan, tek seferlik taşıma anlaşması yapılan araçların genel adıdır.
|
| SUPALAN
|
|
|
Genellikle kara ve deniz yolu ile yapılan taşımalarda kullanılan
bir yöntemdir, malzemenin taşımayı yapan araç üzerinde gümrüklemesinin
yapıldığı durumdur
|
| SÜRÜCÜ
|
Driver
|
Kamyoncu
|
Karayolunda motorlu bir aracı veya taşıtı sevk ve idare eden kişi
|
| ŞEHİR İÇİ TAŞIMA
|
|
|
Belediye sınırları ile mücavir alanı dahilinde yapılan taşımalardır.
|
| SWAP BODY
|
Swap Body
|
|
Swap body üst üste istiflenemeyecek ve stacker tarafından
tepeden kaldırılamayacak kadar ince yapılmış konteynerlerin adıdır. İlk
satın alma masraflarını düşürmek ve uzun vadedeki yakıt masraflarını en
azda tutmak için oldukça hafif malzemelerden üretilirler. Boyutları,
diğer konteyner taşıyan araçlara yüklenebilmesi için standart İSO
konteyner boyutlarındadır. Genelde dört köşesinde bulunan katlanabilir
ayakları sayesinde herhangi bir yükleme/boşaltma sistemine gerek
kalmadan taşındığı aracı değiştirebilir.
|
| TAM RÖMORK
|
Trailer, fr. Remorque
|
|
Bir kamyon tarafından çekilen ve taşıyacağı yükün özelliklerine
göre tasarlanıp, imal edilen, en az bir dingilli ve çekildiği kamyona
çeki oku, döner tabla, kanca v.b. adlarla tanımlanan bir bağlantı
aparatıyla bağlanan araçtır.
|
| TAŞERON
|
|
|
Belirli bir taşıma işini, bir sözleşme sonucunda sahip olduğu ya
da kendisine başka bir şekilde bağlı olan araçlarla başka bir firma
adına yapan tüzel kişiliktir.
|
| TAŞIMA İRSALİYESİ
|
Delivery Note
|
Mektup - Para Kağıdı
|
Taşıma faaliyetinde bulunanların, taşınmasını üstlendikleri bir
veya birden çok gönderilen ve gönderene ait, aynı taşıtta, aynı zamanda
taşınan eşya veya kargo için ilgili mevzuat hükümleri uyarınca
düzenledikleri belgedir.
|
| TAŞIT BELGESİ
|
|
|
Yetki belgesi sahibinin kullanacağı taşıtların niteliğini ve
sayısını liste halinde gösteren yetki belgesinden ayrı, yetki
belgesinin eki olarak düzenlenen belgeyi ifade eder.
|
| TAŞIT KARTI |
|
|
"Bir taşıtın yalnız, bir yetki belgesinin eki taşıt belgesinde
kayıtlı olduğunu ve bu belge altında çalıştırılabileceğini gösteren;
-yetki belgesi sahibinin ticari unvanını,
-yetki belgesinin türü ve numarasını,
-taşıt kartının geçerlilik süresini,
-taşıtın markası, cinsi, model, plaka ve rengini içeren belgedir. "
-yetki belgesi sahibinin ticari unvanını,
-yetki belgesinin türü ve numarasını,
-taşıt kartının geçerlilik süresini,
-taşıtın markası, cinsi, model, plaka ve rengini içeren belgedir.
|
| TAŞIT KATARI
|
|
|
Karayolunda bir birim olarak seyretmek üzere birbirine bağlanmış
en az bir çeken ve en çok iki çekilen römorktan oluşan aracı ifade
eder.
|
| TENTELİ YARI RÖMORK
|
|
|
Yan yüzeyleri kısmen açılabilen bir tente sistemiyle örtülmüş olan yarı römork tipidir.
|
| TEU |
Twenty-foot equivalent units
|
|
20 ayağa denk birim. Konteynerlerin kapasitelerini belirtmekte
kullanılan ölçü birimidir. 1 TEU 20 ft (boy) × 8 ft (en) × 9 ft
(yükseklik) ya da metrik olarak 6.10 m (boy) × 2.44 m (en) × 2.59 m
(yükseklik) ve yaklaşık 38.5 m³ hacmindedir. 40'lık bir konteyner 2 TEU
olarak da ifade edilir. Bununla birlikte 45'lik konteynerler de 2 TEU
olarak ölçülendirilirler.
|
| TIR |
|
|
Fransızcada Transports Internationaux Routiers kelimelerinin baş
harfleridir. Birleşmiş Milletler Teşkilatı bünyesindeki, Milletlerarası
Nakliyat Birliği (IRU) tarafından 15 Ocak 1959 tarihinde Cenevre'de
imzalanan bir anlaşmadır.Bu anlaşma 11 ülke (Avusturya, İsveç, Portekiz,
Bulgaristan, Finlandiya, Macaristan, Fransa, Malta, İsviçre, Tunus ve
Yugoslavya) arasında imzalanan birleşik taşımacılığına (karayolu,
demiryolu, havayolu, su yolları) ve konteyner kullanılmasına izin veren
bir sözleşmedir (1994).
Uygulamada bu anlaşmaya dahil ülkelerin karayolu vasıtaları, vasıtada
yüklü bulunan gümrüklü eşyanın cinsini, miktarını, mahiyetini belirten
bir TIR karnesiyle yine vasıtanın belli yerlerine takacakları TIR
plakaları taşırlar. TIR karnesinde belirtilen ve vasıtada yüklü bulunan
eşyanın gümrük kontrolü mahreç ülkede yapılmakta, varış noktasına kadar
güzergahta bulunan ülkelerin gümrüklerinde sadece harici kontroller
-şüpheli durumlar hariç - yeterli olmaktadır.
Ülkemizde de Yarı Römork ve çekiciden oluşan taşıma araçlarına TIR
denmektedir.
|
| TIR KARNESİ
|
|
|
TIR sözleşmesi sistemi içinde kullanılan ve IRU (Uluslararası
Karayolları Taşımacıları Birliği) tarafından basılarak üye ülkelerin
kullanımına sunulan karnedir.
|
| TOPLU TAŞIMA İRSALİYESİ
|
Consolidated Delivery Note
|
|
Araç sahibi tarafından, nakliyesini bir seferde yaptığı; birden
çok noktalı/müşterili, bir ya da birden çok mal dağıtımı için
hazırladığı varış noktalarının/müşterilerinin ve karşılık gelen malların
alt alta yazılarak hazırlanan irsaliyeye toplu taşıma irsaliyesi denir.
|
| TRANSİT TAŞIMA
|
Transshipment
|
|
Herhangi bir ülkede başlayan ve en az bir ülke toprakları
üzerinden geçtikten sonra
bir başka ülkede sona eren, başlama ve sona erme ülkeleri
dışında kalan ülkeler üzerinden yapılan taşımaları kapsayan yolcu
veyaeşya taşımalarını ifade eder.
|
| UBAK |
European Conference of Ministers of Transport (ECMT)
|
|
Uluslar arası taşımacılığın sosyal boyutlarını da kapsamı içine
alarak taşımacılığın daha güvenli ve çevre standartlarına uyumlu
filolarla ekonomik ve teknik olarak etkin ve hızlı bir şekilde yapıldığı
entegre taşıma sisteminin yaratılmasıdır.
Türkiye'nin de aralarında kurucu ülke olarak bulunduğu 17 ülke
tarafından 1953 yılında kurulan ve günümüzde yaklaşık 50 üye ülkesi
bulanan Uluslararası bir organizasyondur. Ülkemizdeki faaliyetler
Ulaştırma Bakanlığınca yürütülmekte olup, standartlaşma ile ilgili
kanun, mevzuat ve uygulamalar bu kurum tarafından yürütülmektedir.
|
| ÜCRET TARİFESİ
|
|
|
Düzenli taşımalarda taşıma faaliyetlerini ücret yönünden düzenleyen ve uyulması zorunlu olan belgeyi ifade eder.
|
| YETKİ BELGESİ
|
|
|
Karayolu taşıma yönetmeliği kapsamında faaliyette bulunacak
gerçek ve tüzel kişilere çalışma izni veren ve Bakanlıkça düzenlenen
belgedir
|
| YURT İÇİ TAŞIMA
|
|
|
Herhangi bir ilin herhangi bir noktasından başlayıp diğer bir
ilin herhangi bir noktasında biten veya mesafesine bakılmaksızın bir
ilin sınırları içerisindeki iki nokta arasında yapılan taşımalardır. |
| YARI RÖMORK |
Semi-Trailer, fr. Semi-Remorque |
Dorse
Semi treyler
Pilot dorse
|
Bir motora haiz çekici araç tarafından çekilen ve taşıyacağı yükün
özelliklerine has bir şekilde tasarlanıp imal edilen en az bir dingilli
ve çekildiği araca king pin adı verilen bir bağlantı sistemi aracılığı
ile bağlanan yük taşıma amaçlı karayolu aracıdır. |
